Doanh nghiệp Trung Quốc thiết lập kỷ lục phòng vệ tỷ giá 107 tỷ USD giữa lúc đồng NDT tăng giá

Theo số liệu mới công bố từ Cơ quan Quản lý Ngoại hối Nhà nước Trung Quốc (SAFE), giá trị hợp đồng kỳ hạn quyết toán ròng chưa đến hạn của các doanh nghiệp nước này đã đạt mức kỷ lục 107 tỷ USD trong tháng 2 năm 2026.

Con số này phản ánh sự gia tăng đáng kể trong hoạt động phòng vệ rủi ro tỷ giá của cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu, khi đồng Nhân dân tệ (NDT) liên tục tăng giá và bắt đầu gây áp lực lên khả năng cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu. Các doanh nghiệp đang tìm cách khóa tỷ giá thông qua hợp đồng kỳ hạn và các công cụ phái sinh khác nhằm bảo vệ lợi nhuận trước những biến động bất lợi của tiền tệ.

Sự gia tăng kỷ lục trong hoạt động phòng vệ diễn ra trong bối cảnh đồng NDT được hưởng lợi từ nhiều yếu tố. Đồng USD suy yếu là động lực chính, cùng với tâm lý được cải thiện xung quanh quan hệ Mỹ - Trung, giúp dòng vốn lưu thông thuận lợi hơn và giảm áp lực mất giá lên đồng tiền Trung Quốc. Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) cũng duy trì tỷ giá tham chiếu hàng ngày ở mức tương đối cao, củng cố kỳ vọng về sự ổn định hoặc xu hướng tăng giá dần dần.

Kết quả xuất khẩu mạnh mẽ cũng góp phần thúc đẩy dòng ngoại tệ đổ về, khiến doanh nghiệp chuyển đổi nhiều hơn sang NDT và tạo thêm áp lực tăng giá cho đồng tiền này. Điều này hình thành một vòng lặp phản hồi, trong đó xuất khẩu mạnh hỗ trợ đồng NDT, và đồng NDT mạnh lại thúc đẩy doanh nghiệp phòng vệ rủi ro tích cực hơn.

Theo ghi nhận từ SAFE, hoạt động mua bán ngoại hối của các ngân hàng trong tháng 2 đạt 206,4 tỷ USD về phía thu từ khách hàng và 163,6 tỷ USD về phía chi, cho thấy dòng ngoại tệ chảy vào nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vẫn rất dồi dào.

Trong một diễn biến liên quan, bà Dina Ting đến từ Franklin Templeton ETFs nhận định khả năng chống chịu về năng lượng đang là một yếu tố đáng chú ý trong câu chuyện về Trung Quốc năm nay. Giữa lúc căng thẳng địa chính trị liên quan đến Iran và eo biển Hormuz tác động đến thị trường dầu mỏ, chiến lược an ninh năng lượng đa tầng của Bắc Kinh với các biện pháp dự trữ, đa dạng hóa nguồn cung và phát triển cơ sở hạ tầng chiến lược đang thu hút sự quan tâm.

So với nhiều nền kinh tế nhập khẩu năng lượng lớn, Trung Quốc được đánh giá ở vị thế ít bấp bênh hơn. Nhật Bản phụ thuộc vào nhập khẩu khoảng 85% đến 90% năng lượng sơ cấp, Liên minh châu Âu nhập khẩu hơn một nửa nhu cầu, trong khi Ấn Độ nhập khẩu phần lớn dầu thô. Dù vẫn phụ thuộc nhiều vào dầu nhập khẩu, Trung Quốc tạo ra phần lớn điện năng từ than đá trong nước dồi dào và đã xây dựng các tuyến đường cung ứng đa dạng trong nhiều năm qua.

Sự cách ly tương đối này đã thể hiện trên thị trường chứng khoán. Trong 11 ngày giao dịch đầu tiên sau khi căng thẳng Iran leo thang vào cuối tháng 2, thị trường chứng khoán Trung Quốc gần như đi ngang tính theo USD, mức giảm nhẹ nhất trong khu vực, trong khi các thị trường lớn khác ở châu Á như Ấn Độ, Nhật Bản, Đài Loan (Trung Quốc) và Hàn Quốc giảm từ 6% đến 15%.

Về triển vọng kinh tế, Trung Quốc đã đặt mục tiêu tăng trưởng GDP từ 4,5% đến 5% cho năm 2026, mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ nhưng vẫn cao hơn đáng kể so với mức tăng trưởng dự báo từ 1% đến 2% của hầu hết các nền kinh tế phát triển. Mục tiêu khiêm tốn này được cho là giúp giảm rủi ro thắt chặt chính sách đột ngột và tạo không gian cho Bắc Kinh theo đuổi cải cách cơ cấu, đồng thời duy trì hỗ trợ có mục tiêu cho các lĩnh vực ưu tiên.

Dữ liệu gần đây cũng cho thấy chỉ số giá tiêu dùng CPI tháng 12 tăng 0,8% so với cùng kỳ, lạm phát cả năm không đổi so với 2024. Dữ liệu dịp Tết Nguyên đán ghi nhận lượng khách du lịch trung bình ngày tăng 8,7% so với cùng kỳ, doanh số bán lẻ tại các khu vực trọng điểm tăng đáng kể và sản xuất tháng 2 duy trì nhịp độ như tháng 1.

Về thương mại, xuất khẩu hàng hóa tăng trưởng mức một con số giữa trong năm 2025 bất chấp thuế quan của Mỹ, và Trung Quốc ghi nhận thặng dư thương mại kỷ lục khoảng 1.200 tỷ USD nhờ dòng chảy mạnh hơn sang Đông Nam Á, châu Âu và các thị trường mới nổi.

Về cơ cấu kinh tế, các ngành công nghệ cao và xanh, bao gồm xe điện, pin lithium-ion và sản phẩm năng lượng mặt trời, được dự báo chiếm khoảng 20% GDP vào năm 2026 và có thể tăng cao hơn vào năm 2030, trong khi tỷ trọng bất động sản tiếp tục giảm. Các chỉ số chứng khoán phản ánh sự chuyển dịch này khi trọng số ngày càng nghiêng về chuỗi cung ứng trí tuệ nhân tạo, sản xuất tiên tiến và thiết bị truyền thông, thay vì các công ty phụ thuộc vào bất động sản.

Đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc vào điện sạch đạt khoảng 80 tỷ USD tính đến tháng 11 năm ngoái, sau khi đạt khoảng 100 tỷ USD trong hai năm trước đó, củng cố vị thế của nước này trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chỉ số FTSE China RIC Capped Index hiện giao dịch ở mức PE dự phóng khoảng 12 lần cho năm 2026, thấp hơn mức trung bình dài hạn và thấp hơn so với các thị trường phát triển, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư. Các thách thức vẫn hiện hữu bao gồm khu vực bất động sản đang chuyển đổi, áp lực giảm phát dai dẳng, các gói kích thích mang tính mục tiêu và căng thẳng địa chính trị có thể leo thang bất cứ lúc nào.